Ռամատանեան մթնոլորտն ու ազատագրուած Դամասկոսը... ՀՀ Սփիւռքի փոխնախարար նշանակուած է հայրենադարձ Բաբգէն Տէր Գրիգորեանը... Նապիհ Պըրրի վեցերորդ անգամ խորհրդարանի նախագահ... Խաղաղ յեղափոխութեան ծնունդ նոր Հայաստանը...
Բերդի համերգին հայկական խումբերու մասնակցութիւնը պատահական չէր. Հալէպահայ երաժիշտ
Բերդի համերգին հայկական խումբերու մասնակցութիւնը պատահական չէր. Հալէպահայ երաժիշտ
19 Ապրիլ 2018 , 22:53

«Արեւելք»ի հարցերուն կը պատասխանէ Հալէպահայ   երաժիշտ  եւ  ՀԲԸՄի   երաժշտանոցի ուսուցիչ Սագօ  Աւագեանը:   

 

-Պրն. Աւագեան, ինչպէս գիտենք, երէկ Հալէպի մէջ պատմական օր էր, պատերազմէն ետք առաջին անգամ ըլլալով Հալէպի բերդէն ներս հոծ բազմութեան մասնակցութեամբ հանսդիսութիւն տեղը ունեացաւ: Ի՞նչ առիթով էր այդ հանդսութիւնը, ով էր կազմակերպողը, ինչ էր ծրագիրը, հակիրճ տողերու մէջ կրնա՞ք պատմել:

17 Ապրիլiն Հալէպի բերդին մէջ եղած հանդիսութիւնը նուիրուած էր  Սուրիոյ ֆրանսական տիրապետութենէն անկախացման տարեդարձին, Հալէպի ազատագրման եւ սուրիական քայլերգի 80-ամեակին: Ան կը վայելէր Սուրիոյ վսեմշուք նախագահի բարձր հովանաւորութիւնը: Կրնամ ըսել, որ սա վերջին 10 տարուան ընթացքին Հալէպի բերդին մէջ ամենամեծ շուքով նշուած հանդիսութիւնն էր: Ինչպէս ըսիք, մեծ թիւով հայկական խումբեր եւս իրենց մասնակցութիւնը բերին գեղարուեստական ծրագրին:

Անշուշտ կային նաեւ արաբական խումբեր, ինչպէս բանակի եւ ոստիկանութեան փողերախումբը, որ բացումը կատարեց հանդիսութեան, անկէ ետք Սուրիոյ քայլերգի պատմութիւնը ներկայացնող փոքր տեսաերզով մը ցուցադրուեցաւ, կատարուեցաւ ազգային պարեր, բացի հայկական պարախումբերէն՝ Համազգայինի «Շուշի» եւ «Սարդարապատ», եւ Վրէժ Թէրզեանի «Գառնի» պարախումբէն, կար նաեւ չէրքէզական խումբ մը, ներկայացուեցաւ հալէպեան աւանդական երգեր՝ նուագախումբի ընկերակցութեամբ, կար նաեւ Հալէպի նուիրուած ասմունք, հանդէս եկան առանձին երգիչներ, գեղարուեստական բաժնի աւարտին «Նարեկաց»ի եւ «Զուարթնոց» երգչախումբերը՝ մաէսթրօ Միսաք Պաղպուտարեանի ղեկավարած Սիմֆոնիք նուագախումբի, «Սապա» խումբին եւ ՀԲԸՄ-ի «Կոմիտաս»ի անուան սենեկայինի երաժիշտեներու մասնակցութեամբ ազգայնական երգեր երգեցին:


-Իչպէս կը նկատենք գեղարուեստական յայտագրին մէջ  մեծ թիւով հայկական տարբեր խումբեր մասնակցած են, ինչո՞վ կը բացատրէք հայկական այդքան մեծ ներկայութիւնը, արդեօք Հալէպի մշակութային կեանքին մէջ հայկական խումբերը դեռ գերիշխող են: Արաբ հանդիստաեսը ինչպէ՞ս  գնահատեց այդ մէկը:

Այո, հայկական ներկայութիւնը մեծ էր եւ նկատելի, եւ այդ մէկը իմ կարծիքով հիմնաւորուած պատճառ ունի: Երբ Հալէպի ամենավատ, ամենածանր օրերուն հայկական բոլոր երգչախումբերը, պարախումբերը իրենց փորձերը կը շարունակէին, այսօր այդ աշխատանքին արդիւնքն էր որ  վայելեցինք. այդ վեց տարուան ռումբերուն, հրթիռներուն եւ դաժան պատերազմի օրերու ընթացքին, մինչեւ ուշ ժամեր հայկական ակումբներէն ներս մեծ սիրով տարուած  աշխատանքի եւ կամքի դրսեւորման արդիւնքով հայութիւնը փաստեց իր ներկայութիւնը աշխարհի ամենամեծ եւ ամենահին բեդի բեմին վրայ: Բացի այդ հայ երիտասարդները հանդէս եկան ոչ միայն հայկական, այլ նաեւ արաբական երգերով եւ պարերով, ինչը արժանացաւ արաբ հանդիսատեսի բարձր գնահատանքին եւ այդ մէկը ամենավառ ապացոյցն է, որ հայութիւնը հակառակ իր կրած բոլոր վնասներուն իր դիրքը չէ զիջած որպէս քաղաքին դիմագիծը գեղեցկացնող փոքրամասնութիւն:


-Ինչպէս գիտենք, դուք ալ որպէս երաժիշտ, եւ ՀԲԸՄի «Կոմիտաս» սենեկային խումբի անդամ ձեր մասակցութիւնը բերած էիք այդ հանդիսութեան: Ի՞նչ ապրումներ ունեցաք, ի՞նչպիսին էր հանդիսատեսի տպաւորութիւնը, յայտագրի որ բաժինն էր ամենազդեցիքը, այնտեղ տիրող մթնոլրտի մասին քանի մը խօսք կրնաք ըսել մեր ընթերցողներուն:

Նախքան որպէս համերգի մասնակից  ունեցած ապրումներս փոխանցելը, կ'ուզեմ իբր հալէպցի արտայայտուիլ: Երկար տարիներ, երբ քանի մը քիլոմեթր հեռուէն սրտաճմլուած կը դիտէինք Հալէպի բերդը, կը մտածէինք արդեօք պիտի կարենա՞նք օր մը դարձեալ հոն ըլլալ, քալել անոր հազարամեայ թաղերուն մէջ, զգալ անոր վեհութիւնը, հոն ամբարուած դարերու հոտը եւայլն, կարծեմ երէկ այդ պատմական ելոյթը որ տեղի ունեցաւ բերդին մէջ մեր սպասելիքներու պատասխանն էր, որ եղաւ ամելաւ եւ ամենաուրախ ձեւով: Իսկ գալով  իբր երաժիշտ իմ բերած մասնակցութեան, անշուշտ որ մեծ ուրախութիւն էր այդ պահը, աներեւակայելի նոյնիսկ, դժուար թէ կարենամ  բառերու մէջ ամփոփել ունեցած ապրումներս,  իսկապէս երազ մըն էր որ իրականացաւ, մանաւանդ երբ որպէս երիտասարդ երաժիշտ ինքնաշխատութեամբ դիրքի մը հասնելէ ետք, սիմֆոնիք խումբին մէջ մասնակցութիւն բերելու առիթ կ'ունենաս, այն ալ պատմական եւ մեզի շատ հարազատ Հալէպի բերդին մէջ:

Ընդհանուր առմամբ յուզախառն մթնոլորտ կը տիրէր, նաեւ հպարտութեան եւ յաղթանակի զգացում կար անշուշտ հանդիսատեսի մօտ: Ամենայուզիչ պահը պատերազմին տեսողութիւնը կորսնցուցած սուրիացի զինուորին սրտի խօսքն էր, ան պատմեց թէ ինչպէս Հարասթայի մէջ իր ծառայութեան ժամանակ պայթումներու պատճառով վիրաւորուած իրենց ընկերոջ գետնէն հանելու պահուն, նոյն վայրկեանին ուրիշ պայթում մը կ'ըլլայ եւ ինք գետին կը փռուի, եւ այդ միջադէպի յաջորդ յիշողութիւնը որ ունի, մօր ձեռքերուն մէջ ուշքի գալն է. ան պատմեց, թէ ինչպէս մօրմէն խնդրած է սենեակին լոյսը բանալ քանի որ չի կրնար տեսնել մօր դէմքը, եւ այդ ժամանակ նոր գիտակցած է որ ինք տեսողութիւնը կորսնցուցած է, ամիսներով ընկճուած եւ մեկուսացած ապրած է, տունէն չէ ուզած դուրս գալ, եւ միայն Հալէպի մէջ եղած յաղթանակէն ետք, տեսնելով, որ իր նման վիրաւորուած ընկերներուն եւ նահատակներուն արիւնը պարապի չէ թափուած, որ իրենց զոհողութիւնը յաղթանակի վերածուած է, իր մէջ կեանքը գոյատեւելու ուժ գտած է:

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture